นวัตกรรมสิ่งประดิษฐ์
โดรนต้นแบบ โครงการระบบตรวจวัดคุณภาพน้ำอัตโนมัติ โดยอากาศยานไร้คนขับ ของโรงไฟฟ้าวังนอ้ย



ทีมนักวิจัย การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) พัฒนาโดรนต้นแบบ ระบบตรวจวัดคุณภาพน้ำอัตโนมัติโดยอากาศยานไร้คนขับให้แก่ โรงไฟฟ้าวังน้อย จำนวน 2 เครื่อง คือโดรนตรวจวัดคุณภาพน้ำ และโดรนเก็บตัวอย่างน้ำแบบอัตโนมัติ เพื่อไว้ใช้ในการตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำในบ่อบำบัดน้ำของโรงไฟฟ้าวังน้อย ซึ่งช่วยลดเวลาและค่าใช้จ่าย อีกทั้งยังเพิ่มความปลอดภัยให้แก่ผู้ตรวจวัดและเก็บตัวอย่างน้ำอีกด้วย
ทั้งนี้ เนื่องจากโรงไฟฟ้าวังน้อย มีการตรวจวัดคุณภาพน้ำทุกวัน ในแต่ละจุดเก็บตัวอย่างมีระยะห่างกันค่อนข้างมาก ทำให้การเก็บตัวอย่างทุกจุดใช้เวลาค่อนข้างมาก และทำให้เสียเวลา และค่าใช้จ่ายจำนวนมาก นอกจากนี้ ในบางช่วงเวลา ที่น้ำลด ระยะขอบบ่อกับระดับน้ำมีความห่างกันมาก ทำให้อาจเกิดอันตรายแก่ผู้ตรวจวัดและเก็บตัวอย่างน้ำได้
ดังนั้น ในการวิจัยครั้งนี้จึงทำให้ 1.ช่วยลดเวลา 2.ลดงบประมาณที่ใช้ในการตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำในบ่อพักของโรงไฟฟ้า 3.ช่วยให้การทำงานมีความปลอดภัยมากขึ้น และ4.ได้ต้นแบบโดรนที่สามารถโปรแกรมการเคลื่อนที่อัตโนมัติ เพื่อนำไปใช้พัฒนาการประยุกต์ใช้งานในอนาคต
สำหรับการทดสอบที่ผ่านมา โดรนตรวจสอบคุณภาพน้ำสามารถทำภารกิจได้อย่างถูกต้องตามโปรแกรมในการวางตำแหน่งและจุดการตรวจวัดได้เป็นอย่างดี สามารถส่งค่าคุณภาพน้ำตามค่าพารามิเตอร์ต่าง ๆ ทั้ง 4 ค่าพารามิเตอร์ ได้แก่ ค่าอุณหภูมิ ค่าความเป็นกรดด่าง (pH) ค่าการนำไฟฟ้าของน้ำ และค่าปริมาณออกซิเจนในน้ำตามตำแหน่งต่าง ๆ ได้อย่างครบถ้วน รวมทั้งสามารถบันทึกข้อมูลคุณภาพน้ำลงในโปรแกรมแบบอัตโนมัติ เพื่อส่งข้อมูลกลับมายังเครื่องคอมพิวเตอร์ที่ควบคุมการทำงานของโดรนได้ ส่วนโดรนเก็บตัวอย่างน้ำสามารถบินและเก็บตัวอย่างน้ำแบบอัตโนมัติได้ตามโปรแกรมที่วางแผนไว้ และสามารถควบคุมให้ลงจอดบนผิวน้ำโดยการควบคุมด้วยมือหรือแมนนวลได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยผลจากการเปรียบเทียบการวัดค่าคุณภาพน้ำกับ ค่าคุณภาพน้ำที่วัดได้จากเครื่องมือของโรงไฟฟ้านั้นมีความถูกต้องแม่นยำใกล้เคียงกัน
สำหรับทีมงานวิจัย กฟผ. ประกอบด้วย นายปรัชญ์ กิตติพงษ์พัฒนา วิศวกรระดับ 7 ฝ่ายวิจัยและนวัตกรรม (อวน.) หัวหน้าคณะทำงานวิจัย นายดนุธวัช ทิพยารมณ์ อวน. วิศวกรระดับ 7 นายชาญชัย จรัญบุญเสรี ช่างระดับ 8 แผนกบำรุงรักษาอุปกรณ์ควบคุมและเครื่องวัด โรงไฟฟ้าวังน้อย และนายสุกฤษฏิ์ สว่างแสง นักวิทยาศาสตร์ ระดับ 6 ฝ่ายเคมี
ในการสร้างผลงานวิจัยนวัตกรรมสิ่งประดิษฐ์ โครงการ ระบบตรวจวัดคุณภาพน้ำอัตโนมัติ โดยอากาศยานไร้คนขับนับว่าเป็นโดรนต้นแบบที่จะพัฒนาต่อยอดสร้างโอกาสเชิงธุรกิจ และขยายผลสู่นวัตกรรมเชิงพาณิชย์ได้ในอนาคต โดยสามารถเป็นผู้นำการให้บริการกับหน่วยงานต่างๆ ของ กฟผ. เช่น โรงไฟฟ้า เขื่อน และชุมชนรอบโรงไฟฟ้า พร้อมมีแผนในอนาคตที่จะนำโดรนไปประยุกต์ใช้ในงานสาธารณะภัย เช่น งานดับเพลิง ที่จะใช้โดรนปล่อยลูกระเบิดดับเพลิงลงมายังจุดที่เกิดเพลิงไหม้ และใช้ในงานปลูกป่า 1,000,000 ไร่ โดยออกแบบให้โดรนปล่อยเมล็ดพันธุ์พืช (ต้นไม้) จากตัวโดรนตามพิกัดที่ต้องการ